Güç Ultrasonu ile Polifenol Açısından Zengin Şaraplar
Ultrasonikasyon, fenolik bileşiklerin üzümden şıraya ekstraksiyonunu iyileştirerek toplam polifenol içeriğine katkıda bulunur – böylece şarabın sonraki yıllandırma sürecini iyileştirir. Güç ultrasonu uygulaması daha yüksek ekstraksiyon verimleri sağlar ve şarapların olgunlaşmasını hızlandırır. Bu nedenle güç ultrasonu, ezilmiş üzümlerin işlenmesi için onaylanmış bir yöntemdir ve polifenol ekstraksiyonu, şarap yıllandırma / olgunlaştırma ve meşe ile işleme için uygulanır.
Polifenol Ekstraksiyonu ve Şarap Olgunlaştırma için Güç Ultrasonu
Şarap yapımında ultrasonun mekanizması, ultrasonik / akustik kavitasyona dayanır. Kavitasyonun oluşturduğu yüksek kesme kuvvetleri hücre yapılarını parçalar ve hücre duvarlarındaki gözenekleri genişletir. Bu, hücre içi materyalin (ör. nişasta, enzimler, proteinler, fenolik bileşenler) açığa çıkmasını sağlar. Ultrason dalgalarının sonomekanik kuvvetleri, çözücünün dokuda dağılımını ve hücresel materyale nüfuz etmesini destekler; bu da kütle transferini önemli ölçüde artırır. Ayrıca sonikasyon, polifenollerin polimerizasyonu ve kondenzasyonu gibi biyokimyasal reaksiyonları teşvik eder ve mikrooksijenasyonu başlatır. Ultrasonun tüm bu etkileri, şarapların yıllandırılmasına ve olgunlaşmasına katkıda bulunur.
Şarabın yıllandırılması ve olgunlaştırılması için güç ultrasonu: UIP4000hdT ultrasonik sistemi endüstriyel şarap yapımında kullanılır.
Hücre duvarının parçalanma mekanizması: (a) kavitasyon nedeniyle hücre duvarının kırılması. (b) çözücünün hücre yapısına difüzyonu.
(Grafik, Shirsath et al., 2012 kaynağından uyarlanmıştır)
Üzümlerden Ultrasonik Polifenol Ekstraksiyonu
Şarapta Polifenoller: Şaraplarda polifenoller ile şarabın kalitesi arasında yakın bir ilişki vardır. Üzümün bu ikincil metabolitleri, şarabın organoleptik özelliklerini önemli ölçüde etkiler ve böylece renk, burukluk ve acılık gibi kalite faktörlerine etki eder. Şarap yapım sürecinde (ör. fermantasyondan önce şıranın sonikasyonu) ve şarap yıllandırma sırasında (ahşapla temas ederek veya etmeden) polifenol ekstraksiyonu için uygulanan ultrasonikasyon, polifenoller ve tanenlerde karmaşık dönüşümlere (mikrooksijenasyon, kopigmentasyon, siklokatılma, polimerizasyon ve oksidasyon) yol açan sonsuz sayıda reaksiyon meydana getirir.
Şarap Fermantasyonundan Önce Şıranın Sonikasyonu
Üzüm şırasına ultrason uygulandığında, üzüm posasından polifenollerin açığa çıkışı artar. Sonikasyonun çalışma prensibi olan akustik kavitasyon, hücre yapılarını parçaladığı ve hücre içi yapıları çok etkili biçimde açtığı için, geleneksel preslemeye kıyasla üzümlerden ve üzüm kabuklarından çok daha fazla biyoaktif bileşik açığa çıkar. Bu biyoaktif bileşikler arasında aroma bileşikleri, pigmentler ve sağlığı destekleyen maddeler bulunur: tanenler, antosiyaninler, flavan-3-oller, proantosiyanidinler ve flavonoller; resveratrol gibi stilbenoidler; benzoik, kafeik ve sinnamik asitler gibi fenolik asitler; kateşinler ve ayrıca tartarik asit ve malik asit bunlardan bazılarıdır. Ayrıca şarap yapımındaki fermantasyon süreci için kritik öneme sahip glikoz ve fruktoz gibi doğal şekerler de ekstrakte edilir. Sonikasyon, şarap yapımının çeşitli aşamalarında uygulanabilir. García-Martín ve Sun (2013), çalışmalarında ultrasonu, şaraplara daha yüksek antosiyanin içeriği ve daha düşük tanen içeriği sağlayabilecek hızlı bir yıllandırma tekniği olarak sunmaktadır; bu durum yüksek kaliteli şarap üretimi açısından olumlu kabul edilmektedir. Birçok çalışma, şarap yapımında güç ultrasonunun olumlu etkilerini kanıtlamıştır. Bu nedenle sonikasyon, şarap yapım süreçlerinde çeşitli amaçlar için en umut verici teknolojilerden biri olarak kabul edilmektedir. Ayrıca ultrason, ezilmiş üzümlerde kullanım için resmen onaylanmış bir yöntemdir. (bkz. Natolino ve Celotti, 2022)
Hochschule Anhalt üniversitesinin Orta Almanya Şarap Araştırma Enstitüsünden Prof. Thomas Kleinschmidt’in gözetiminde yürütülen çalışmalar, sonikasyon uygulanmış şarapta polifenollerin önemli ölçüde arttığını açıkça göstermektedir. Örneğin, Blauer Zweigelt türündeki Alman kırmızı şarabında polifenol içeriği %40’tan fazla artırılmıştır. Çalışma için 1,5L Blauer Zweigelt kırmızı şarabına %100 genlik ayarında sonikasyon uygulanmıştır (genlik 43 μm, sonotrot yüzeyi 9 cm2). Kırmızı renk için ekstinksiyon 520 nm’de ölçülmüştür. Toplam polifenol içeriğini kateşin eşdeğerleri cinsinden ölçmek için Folin-Ciocalteu analizi kullanılmış ve toplam polifenollerde %40 artış görülmüştür.
- daha yoğun aromalar
- daha fazla polifenol
- daha koyu renk
- daha az burukluk
- daha yüksek HCl indeksi
- daha yumuşak, daha yuvarlak ağız hissi
Natolino ve Celotti’nin (2022) başka bir çalışması da ultrason işleminden sonra üstün şarap kalitesini göstermiştir. İtalya’daki Udine Üniversitesinden araştırmacılar, sonikasyonun kırmızı şarap üzerindeki etkilerini incelemek için S26d14 sonotrotu ile Hielscher UP200St sonikatörünü kullanmıştır. Aşağıdaki grafiklerin gösterdiği gibi ultrason, sonikasyon uygulanmış tüm numunelerde HCl indeksini, işlem görmemiş numunenin 68,06 ± 1,72 değerinden işlem görmüş numunelerin ortalama değeri olan 73,78 ± 1,52’ye yükseltir. Artan genlik ile sonikasyon süresi arasında belirgin bir eğilim ortaya konulamamış olsa da %30 genlikte ve 2 min süreyle (71,59 ± 1,06) ve %90 genlikte ve 10 min süreyle (74,25 ± 1,53) sonikasyon uygulanmış numuneler arasında HCl indeksinde önemli bir artış gözlemlemek mümkündür. Aynı zamanda ultrason, burukluğu işlem görmemiş şarap için 91,8 ± 1,2 değerinden sonikasyon uygulanmış numunelerin ortalama değeri olan 82,7 ± 3,7’ye düşürür (sağdaki grafiklere bakın).
Tanenler ve polisakkaritler gibi kolloidal maddelerin parçacık boyutu sonikasyonla azaltılır; bu da stabilitenin ve nihai duyusal algıların iyileşmesine katkıda bulunur.
- daha yoğun aroma bukesi
- daha fazla polifenol
- daha koyu renk
- daha az burukluk
- daha yüksek HCl indeksi
- daha yumuşak, daha yuvarlak ağız hissi
Şarabın Ultrasonik Yıllandırılması ve Olgunlaştırılması
Ultrason dalgaları, sonomekanik olarak adlandırılan tamamen fiziksel kuvvetler uygulayarak şarabın yıllandırılmasını hızlandırır. Üzüm ve şarap türüne göre ayarlanırsa ultrasonikasyon, antosiyanin ile tanenler arasındaki kondenzasyon reaksiyonunun hızını artırabilir; şarabın doğal renk gelişimi için gereken geleneksel süreleri kısaltarak şarabın yıllandırılması için gereken süreyi azaltabilir.
Ultrasonla hızlandırılmış şarap olgunlaşması: Prof. Th. Kleinschmidt’in çalışması, American Blend ahşap yongaları varlığında sonikasyon uygulandığında kırmızı şaraptaki 3-Methyl-1Butanol aromasının olumlu değişimini göstermektedir. (UIP2000hdT sonikatörü)
HCl indeksi (A), burukluk indeksi (B) ve parçacık boyutu (C) – işlem görmemiş (Kontrol) numunelerin ve farklı genlik düzeylerinde (%30, 60 ve 90) ve sonikasyon sürelerinde (2, 6 ve 10 min) sonikasyon uygulanmış numunelerin kutu grafikleri; kullanılan cihaz: UP200St sonikatörü.
(Çalışma ve tablo: © Natolino ve Celotti, 2022)
Enolojik Tanenlerle Ultrasonik Şarap Yıllandırma
Meşe odunundan, üzüm çekirdeği ve kabuğundan, bitki gallerinden, kestaneden, quebracho ve gambierden ve mirobalan meyvelerinden ekstrakte edilen enolojik tanenler, aroma profilini ve renk kalıcılığını iyileştirmek için şarap üretiminin farklı aşamalarında eklenebilir. Ultrasonikasyon, enolojik tanenlerle şarap yıllandırmayı teşvik edebilir. Ultrasonik meşe ile işleme, meşe tahtalarından veya yongalarından ahşap kökenli tanenlerin ve aroma bileşiklerinin aktarılması sürecinin önemli ölçüde hızlandırılmış biçimidir. Ultrasonla meşe kullanılarak yıllandırılmış şaraplar, fıçıda birkaç ay süren yıllandırmaya kıyasla birkaç dakikalık kısa bir işlemle geliştirilen harika bir aroma profili sunar. Ultrasonik ekstraksiyon, artan kütle transferi yoluyla meşe aroma bileşiklerini (ör. vanillan, öjenol, izoöjenol, furfural, 5-metilfurfural, guaiakol, 4-methulguaiacol) açığa çıkarır.
Endüstriyel Şarap Yapımı için Yüksek Performanslı Sonikatörler
Hielscher Ultrasonics işlemcileri, şarap yapımı ve damıtılmış alkollü içkilerin yıllandırılması alanlarında yerleşik bir konuma sahiptir. Şarap üreticileri – hem seçkin butik bağlar hem de büyük ölçekli şarap üreticileri – şarapta polifenol ekstraksiyonu ve olgunlaştırma konusundaki üretim gereksinimleri için ideal ultrasonikasyon ekipmanını Hielscher’in geniş ekipman yelpazesinde bulur. Hem kesikli hem de sürekli hat içi proses düzenekleri hazır olarak mevcuttur ve aynı gün sevk edilebilir.
Otomatik Veri Kaydı
Gıda ve içecek ürünlerinin üretim standartlarını karşılamak için üretim süreçlerinin ayrıntılı olarak izlenmesi ve kaydedilmesi gerekir. Hielscher Ultrasonics dijital ultrasonik cihazları, otomatik veri kaydı özelliğine sahiptir. Bu akıllı özellik sayesinde ultrasonik enerji (toplam ve net enerji), sıcaklık, basınç ve süre gibi tüm önemli proses parametreleri, cihaz açılır açılmaz dahili bir SD karta otomatik olarak kaydedilir. Proses izleme ve veri kaydı, sürekli proses standardizasyonu ve ürün kalitesi için önemlidir. Otomatik olarak kaydedilen proses verilerine erişerek önceki sonikasyon işlemlerini gözden geçirebilir ve sonucu değerlendirebilirsiniz.
Dijital ultrasonik sistemlerimizin bir diğer kullanıcı dostu özelliği, tarayıcı üzerinden uzaktan kontroldür. Tarayıcı üzerinden uzaktan kontrol ile ultrasonik işlemcinizi herhangi bir yerden uzaktan başlatabilir, durdurabilir, ayarlayabilir ve izleyebilirsiniz.
En Yüksek Kalite Standartlarını Karşılar – Almanya’da Tasarlanmış ve Üretilmiştir
Hielscher sonikatörlerinin gelişmiş donanımı ve akıllı yazılımı, bitkisel ham maddenizden tekrarlanabilir sonuçlarla güvenilir ultrasonik ekstraksiyon sonuçları elde edilmesini ve kullanıcı dostu, güvenli işletimi garanti etmek üzere tasarlanmıştır. Sağlamlık, güvenilirlik, tam yük altında 24/7 çalışma ve çalışan açısından kolay kullanım, Hielscher sonikatörlerini tercih edilir kılan diğer kalite faktörleridir.
Hielscher Ultrasonics ekstraktörleri, dünya genelinde gıda ve içecek ürünlerinin yüksek kaliteli ekstraksiyonunda kullanılır. Yüksek verimler ve üstün kalite sağladığı kanıtlanmış Hielscher sonikatörleri, yalnızca daha küçük butik şarap üreticileri tarafından değil, çoğunlukla ticari dağıtımı yapılan şarapların endüstriyel üretiminde kullanılır. Sağlam donanımları ve akıllı yazılımları sayesinde Hielscher ultrasonik işlemcileri kolayca çalıştırılabilir ve izlenebilir.
Almanya’nın Teltow kentindeki Hielscher Ultrasonics, sahipleri tarafından yönetilen bir aile şirketidir. Hielscher Ultrasonics ISO sertifikalıdır. Elbette Hielscher sonikatörleri CE uyumludur ve UL, CSA ve RoHs gerekliliklerini karşılar.
Aşağıdaki tablo, sonikatörlerimizin yaklaşık işleme kapasitesi hakkında fikir verir:
| Parti Hacmi | Debi | Önerilen Cihazlar |
|---|---|---|
| 10–2000mL | 20–400mL/min | UP200Ht, UP400St |
| 0,1–20L | 0,2–4L/min | UIP2000hdT |
| 10–100L | 2–10L/min | UIP4000hdT |
| uygulanamaz | 2–15L/min | UIP6000hdT |
| uygulanamaz | 10–100L/min | UIP16000 |
| uygulanamaz | daha yüksek | Çoklu cihaz sistemi: UIP16000 |
Bize Ulaşın! / Bize Sorun!
Literatür / Kaynaklar
- Parthey, Beatrix; Lenk, Matthias; Kleinschmidt, Thomas (2014): Ultraschallbehandlung von Traubenmaische und Wein. Präsentation der Hochschule Anhalt, Mitteldeutsches Institut für Weinforschung, 2014.
- Andrea Natolino, Emilio Celotti (2022): Ultrasound treatment of red wine: Effect on polyphenols, mathematical modeling, and scale-up considerations. LWT Volume 154, 2022.
- Ceferino Carrera; Ana Ruiz-Rodríguez; Miguel Palma; Carmelo G. Barroso (2012): Ultrasound assisted extraction of phenolic compounds from grapes. Analytica Chimica Acta 732, 2012. 100–104.
- Dent M., Dragović-Uzelac V., Elez Garofulić I., Bosiljkov T., Ježek D., Brnčić M. (2015): Comparison of Conventional and Ultrasound Assisted Extraction Techniques on Mass Fraction of Phenolic Compounds from sage (Salvia officinalis L.). Chem. Biochem. Eng. Q. 29(3), 2015. 475–484.
- Fooladi, Hamed; Mortazavi, Seyyed Ali; Rajaei, Ahmad; Elhami Rad, Amir Hossein; Salar Bashi, Davoud; Savabi Sani Kargar, Samira (2013): Optimize the extraction of phenolic compounds of jujube (Ziziphus Jujube) using ultrasound-assisted extraction method.
Bilinmesi Gerekenler
Şaraptaki Biyoaktif Maddeler
Şaraptaki fenolik içerik, şarabın tadını, rengini ve ağız hissini etkileyen birkaç yüz kimyasal bileşikten oluşan geniş bir grubu kapsayan fenolik bileşikleri – doğal fenol ve polifenolleri – ifade eder. Bu bileşikler arasında fenolik asitler, stilbenoidler, flavonoller, dihidroflavonoller, antosiyaninler, flavanol monomerleri (kateşinler) ve flavanol polimerleri (proantosiyanidinler) bulunur. Bu geniş doğal fenol grubu, genel olarak flavonoidler ve flavonoid olmayanlar olmak üzere iki kategoriye ayrılabilir. Flavonoidler, şarabın rengine ve ağız hissine katkıda bulunan antosiyaninleri ve tanenleri içerir. Flavonoid olmayanlar ise resveratrol gibi stilbenoidleri ve benzoik, kafeik ve sinnamik asitler gibi fenolik asitleri içerir.
Polifenoller
Polifenoller, bitkilerde bulunan ikincil metabolitlerdir. Biyoaktif maddeler olarak polifenoller; bitki pigmentleri, aroma bileşenleri, fotosentez sistemi için koruyucu maddeler veya biyopolimerlerin (ör. lignin ve süberin) yapı taşları olarak sınıflandırılabilir. Polifenol sınıfı; flavonoidleri ve antosiyaninleri, prosiyanidinleri, benzoik asit türevlerini (ör. vanilik asit gibi hidroksibenzoik asitler, gallik asit gibi trihidroksibenzoik asitler ve protokateşik asit gibi dihidroksibenzoik asitler), sinnamik asit türevlerini (kafeik asit ve p-kumarik asit gibi hidroksisinnamik asitler) ve stilben türevlerini (ör. resveratrol) içerir.
Günümüzde bitkilerde 8000’den fazla polifenolik bileşik tanımlanmıştır.
Hielscher Ultrasonics, laboratuvar ölçeğinden endüstriyel ölçeğe kadar yüksek performanslı ultrasonik homojenizatörler üretir.


