Ultrasəslə prayminq və cücərtilərin inkişafı

• Toxumların ultrasəslə prayminqi toxumları su və qida maddələri ilə təmin etmək və cücərməni stimullaşdırmaq üçün faydalı səpinqabağı üsuldur.
• Ultrasəslə işləmə toxumların sükunət halını aradan qaldırmaq və cücərmə xüsusiyyətlərini yaxşılaşdırmaq üçün səmərəli üsuldur.
• Toxumların cücərməsi və prayminqi zamanı etibarlı nəticə əldə etmək üçün Hielscher ultrasəs avadanlığını dəqiq idarə etmək mümkündür.

Toxumların ultrasəslə prayminqi, cücərməsi və cücərtilərin inkişafı

Toxumların ultrasəslə prayminqi onların cücərməsini və ilkin böyüməsini yaxşılaşdırmaq üçün suda və ya digər uyğun qida məhlullarında təqribən 20 kHz tezlikli ultrasəs dalğaları ilə işlənməsi prosesidir. Sürətli cücərmə və cücərtilərin torpaq səthinə çıxması bitkilərin və əkinlərin uğurla formalaşması üçün həlledici amillərdir. Sükunət halının aradan qaldırılması və cücərmənin stimullaşdırılması bitki şitillərinin çoxaldılması və erkən yetişdirilməsi üçün vacibdir. Toxumların suda, qida məhlulunda və ya osmotik mühitdə ultrasəslə işlənməsi cücərmə göstəricisini və sürətini yaxşılaşdırır və işlənməmiş toxumlarla müqayisədə daha yüksək cücərmə faizi verir.

Ultrasəslə işlənmiş mərci (40Ws/g, istifadə olunan cihaz: UP200St) ultrasəslə işlənməmiş mərci ilə müqayisədə: ultrasəslə işlənmiş mərci daha yüksək cücərmə göstəricisinə və daha uzun zoğlara malikdir.

Toxumların ultrasəslə prayminqinin üstünlükləri

Təqribən 20kHz tezlikli intensiv ultrasəs toxum qabığına, eləcə də kütlə ötürülməsinə və hüceyrədaxili proseslərə əhəmiyyətli təsir göstərir. Aşağıda ultrasəslə işləmənin toxumlara əsas təsirləri və bunlarla bağlı faydalar haqqında ətraflı məlumat tapa bilərsiniz.

• Cücərmə göstəricisinin artması: Toxumların ultrasəslə prayminqi toxumların sükunət halını aradan qaldırmaqla, su udulmasını artırmaqla və toxumların böyüməsini təşviq edən fermentləri aktivləşdirməklə cücərmə göstəricilərini yaxşılaşdıra bilər. Çünki ultrasəslə işləmə toxum daxilində ehtiyat qida maddələrinin parçalanmasına və cücərmənin başlamasına cavabdeh olan fermentləri aktivləşdirə bilər.
• Su udulmasının artması: Ultrasəslə işləmə toxum qabığında və hüceyrə divarlarında dəliklər yarada bilər; bunun nəticəsində toxumun su keçiriciliyi arta, su və qida maddələrinin udulması yaxşılaşa bilər. Bu, xüsusilə quru və ya qida maddələri tükənmiş torpaqda prayminq edilmiş toxumlara üstünlük verir.
• Cücərtilərin torpaq səthinə çıxmasının sürətlənməsi: Toxumların prayminqi üçün ultrasəslə işləmə cücərtilərin torpaq səthinə çıxmasına sərf olunan vaxtı azalda bilər; bu, əkinlərin tez formalaşmasının arzu olunduğu hallarda xüsusilə faydalı ola bilər. Ultrasəs toxum qabığını parçalamaq və su keçiriciliyini yaxşılaşdırmaqla, toxumların şişməsini və cücərməsini təşviq edərək toxumların sükunət halını poza bilər.
• Cücərtilərin böyüməsinin yaxşılaşması: Toxumların ultrasəslə prayminqi köklərin, gövdələrin və yarpaqların inkişafını təşviq etməklə cücərtilərin böyüməsini stimullaşdıra bilər. Bu, daha yüksək məhsuldarlığa malik daha güclü və sağlam bitkilərlə nəticələnə bilər.
• Cücərtilərin stresə davamlılığının yaxşılaşması: Toxumların ultrasəslə prayminqi cücərtilərin quraqlıq, duzluluq və yüksək temperatur kimi ətraf mühitin stres amillərinə dözmək qabiliyyətini artırır.
• Cücərtilərin məhv olmasının azalması: Toxumların ultrasəslə prayminqi bərabər cücərməni və ilkin böyüməni təşviq etməklə cücərtilərin məhv olma göstəricilərini azalda bilər; bu da onların qeyri-bərabər çıxış və ya zəif böyümə səbəbindən itirilməsinin qarşısını almağa kömək edə bilər.

Bu müsbət təsirlər sayəsində ultrasəsin təsiri ilə həyata keçirilən toxum prayminqi və cücərmə məhsulun keyfiyyətini və miqdarını yaxşılaşdırır, daha uğurlu cücərməyə gətirib çıxarır, istehsal xərclərini azaldır və kənd təsərrüfatında dayanıqlılığı artırır.

Arabidopsis toxumlarının skanedici elektron mikroskopiyası (SEM) təsvirləri.
a–c 24°C temperaturda 30sec ərzində ultrasəslə işlənmiş toxum.
d, e quru toxum, f, g 4°C temperaturda 4 gün suda saxlanmış toxum,
h, i, cücərmiş toxumlar.
Təsvirlər və tədqiqat: ©Lopez-Ribera et al. 2017

Ultrasəslə prayminq

Toxumların mannitol, polietilenqlikol kimi osmotik mühitlərdə (osmoprayminq), duz məhlullarında (məsələn, CaCl₂, NaCl və ya CaSO₄) (haloprayminq) və suda (hidroprayminq) prayminqi ultrasəs dalğalarının tətbiqi ilə asanlıqla yaxşılaşdırıla bilər. Ultrasəsin təsiri ilə toxum qabığının parçalanması, dəliklərin yaranması və toxumların məsamə ölçüsünün böyüməsi toxumlarda və dənlərdə su və qida maddələrini saxlama qabiliyyətinin artmasına gətirib çıxarır və bunun nəticəsində hidratasiya yaxşılaşır. Ultrasəslə işləmə toxum ilə onu əhatə edən məhlul arasında kütlə ötürülməsini yaxşılaşdırır və bunun nəticəsində məhlulun (yəni suyun, qida maddələrinin və s.) toxuma daxil olması artır. Ultrasəs dəstəyi ilə prayminq toxumların osmotik uyğunlaşma qabiliyyətini artırmaq, stres şəraitində toxumların cücərməsini, cücərtilərin formalaşmasını və bitkiçilik məhsullarının istehsalını yaxşılaşdırmaq üçün qənaətli, sadə və təhlükəsiz üsuldur.
Bundan əlavə, ultrasəslə işləmə endospermin modifikasiyasına, məsələn, ultrasəs təsiri ilə nişastanın parçalanmasına səbəb olur və bu, toxumların daxilində fermentlərin kataliz etdiyi hidroliz reaksiyalarının sürətini artırır. Ultrasəslə işləmə nəticəsində ferment aktivliyinin və hidrolizin artması cücərməni və rüşeymin böyüməsini sürətləndirir.
Ultrasəslə prayminq haqqında daha ətraflı məlumatı burada oxuyun!
Ultrasəslə işləmənin rulon qazon istehsalını necə yaxşılaşdırdığını öyrənin!

Toxumların prayminqi və cücərməsi üçün ultrasəs cihazları

Hielscher Ultrasonics hidroprayminq, osmoprayminq və haloprayminq də daxil olmaqla, toxumların prayminqini yaxşılaşdırmaq üçün ultrasəs avadanlığı təchiz edir. Tədqiqat və inkişaf (R+D) və laboratoriya işləri üçün kompakt ultrasəs cihazları optimal ultrasəs proses parametrlərini sınaqdan keçirməyə və müəyyənləşdirməyə imkan verir, sənaye tipli ultrasəs avadanlığı isə kommersiya dövriyyəsində olan toxumların genişmiqyaslı emalında rahat və yüksək səmərəli axınlı ultrasəs prayminqi üçün tətbiq olunur.
Toxumların cücərməsini ultrasəslə işləmə vasitəsilə yaxşılaşdırmaq üçün dəqiq idarə və tənzimləmə imkanı olan ultrasəs sistemləri tələb olunur. Ultrasəs dalğaları bitki hüceyrələrinin fizioloji fəaliyyətini stimullaşdırmaq üçün istifadə edildiyindən, ultrasəslə işləmənin intensivliyi konkret toxum növünə və sortuna uyğunlaşdırılmalıdır. Hielscher ultrasəs sistemləri toxumların optimal cücərməsi və həyatiliyi üçün prayminq zamanı tələb olunan kavitasiya və/və ya rəqsi hərəkəti təmin edən aşağı amplitudlara tənzimlənə bilər. Toxumların işlənməsi həm partiyalarla, həm də fasiləsiz axın rejimində tətbiq edilə bilər. Aksesuarların geniş çeşidi ultrasəsin mövcud müəssisələrə asan inteqrasiyasına imkan verir.
Hielscher ultrasəs sistemləri səpindən sonra cücərtilərin yüksək inkişaf göstəricilərinə nail olmaq potensialını artırır.

Ədəbiyyat/İstinadlar

• Yaldagard M.; Reza Mortazavi S.A.; Tabatabaie F. (2008): Arpa toxumunun cücərməsini sürətləndirmək və yaxşılaşdırmaq üçün prayminq üsulu kimi ultrasəs dalğalarının tətbiqi: üsulun Taquçi yanaşması ilə optimallaşdırılması. Journal of The Institute for Brewing Cild 114, Say1, 2008. 14–21.
• Godlewska, K.; Biesiada, A.; Michalak, I.; Pacyga, P. (2020): Ultrasəs dəstəyi ilə ekstraksiya vasitəsilə əldə edilmiş bitki ekstraktlarının nəzarət olunan şəraitdə yetişdirilən ağbaş kələm (Brassica Oleracea L. Var. Capitata L.) şitillərinə təsiri. Sustainability 2020, 12, 1871.
• Ranjbari, A. & Kashaninejad, Mahdi; Aalami, Mehran; Khomeiri, Morteza; Gharekhani, Mehdi (2013): Ultrasəslə ilkin işləmənin noxudun (Cicer arietinum) su udma xüsusiyyətlərinə təsiri. Latin American applied research 43, 2013. 153–159.
• Nazari M.; Eteghadipour M. (2017): Ultrasəs dalğalarının toxumlara təsirləri: qısa icmal. Agri Res & Tech Cild 6 Say 3 – April 2017.